Buitenland

Mugabe stelt referendum voor

Ultiem democratisch wapen maakt ongeldige verkiezing legitiem

Door Aster Willems • donderdag 26 juni 2008, 23:55

De hoge hoed van Mugabe is wederom hoger dan verwacht. De Zimbabwaanse regeringsleider grijpt onder toenemende internationale druk naar het ultieme democratische instrument: het referendum. Internationale kritiek verandert in onaflatende loftuitingen nu de vermeende dictator een instrument aangrijpt waar zelfs Europa geen raad mee weet.Vandaag zullen, ondanks grote internationale druk, de verkiezingen in Zimbabwe gewoon plaatsvinden. Mugabe, de enige kandidaat op het stembiljet, heeft echter een democratische oplossing gevonden waar alle partijen vrede mee lijken te hebben. Men stemt niet alleen voor een nieuwe president, er wordt gelijktijdig via een referendum gestemd over de geldigheid van de verkiezingen. Mochten de gemanipuleerde verkiezingen ongeldig worden verklaard, dan is er de ultieme vorm van democratie die dit terug kan draaien.

Met deze technische ingreep zijn alle geruchten over verkiezingsmanipulatie als sneeuw voor de zon verdwenen. De Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Verhagen is blij met ‘een Houdini-act van een groot leider’. “Politiek is niet alleen vergaderen en leiding geven, het is een slim spel van de juiste regels toepassen op het juiste moment. In Nederland denken we vaak dat je een teamspeler moet zijn om dat spel goed te spelen, maar Mugabe toont dat je ook alleen kan winnen. En dat zonder vals te spelen.”

Ook voorzitter van de Europese Commissie Barroso ziet in deze greep mogelijkheden voor Europa. “Voor ons is het natuurlijk lastiger omdat wij minder grote steun hebben dan Robert, maar dat er meer te halen valt uit een referendum is nu wel duidelijk. Zo zouden we kunnen denken aan tegenreferenda die de keuze van een eerder referendum omdraaien. Maar we kunnen bijvoorbeeld ook de keuze verbreden om het nog democratischer te maken. Dat kan per regio verschillen. In Napels zou men bijvoorbeeld kunnen stemmen voor een betere stadsreiniging in combinatie met het aannemen van een Europees Verdrag. In Nederland zou men het kunnen combineren met de teruggave van het Kwartje van Kok of een herinvoering van de gulden. Maar laten we eerst maar rustig afwachten wat de burgers van Zimbabwe zullen stemmen.”